سد مولاپریار در هند که بیش از ۱۳۰ سال قدمت دارد، به دلیل فرسودگی و قرارگیری در منطقهای زلزلهخیز، به عنوان یک «بمب ساعتی» جان بیش از ۳.۵ میلیون نفر را تهدید میکند. این وضعیت پیچیده با اختلاف نظر بین ایالتهای کرالا و تامیل نادو بر سر ایمنی و مدیریت سد، ابعاد جدیتری به خود گرفته است.
به گزارش مگزین و به نقل از خبر آنلاین، سد مولاپریار، سازهای آبی با قدمت ۱۳۰ سال در هند، به دلیل فرسودگی و قرارگیری در منطقهای زلزلهخیز، خطری جدی برای بیش از ۳.۵ میلیون نفر ساکن مناطق پاییندست محسوب میشود. این سد گرانشی ۵۳ متری که بین سالهای ۱۸۸۷ تا ۱۸۹۵ در دوران راج بریتانیا ساخته شده، بر روی رودخانه پریار در ایالت کرالای جنوب هند واقع شده و در ناحیهای لرزهخیز در کوههای غات غربی قرار دارد.
سد مولاپریار؛ بمب ساعتی در منطقه زلزلهخیز
فرسودگی سازه و قرارگیری آن در منطقهای با سابقه لرزهخیزی، نگرانیهای جدی را برانگیخته است. زمینلرزههای گذشته نیز باعث ایجاد ترکهایی در بدنه سد شده و نیاز به تعمیرات مکرر را ایجاب کرده است. با این حال، گزارش مؤسسه فناوری هند در سال ۲۰۱۱ نشان میدهد که سد مولاپریار در برابر زمینلرزهای با بزرگی بیش از ۶.۵ ریشتر مقاومت نخواهد کرد. در صورت وقوع چنین حادثهای، دانشگاه ملل متحد پیشبینی کرده است که تا ۳.۵ میلیون نفر در معرض سیلاب ویرانگر قرار خواهند گرفت. این سیلاب میتواند مناطق پرجمعیتی از جمله شهر ساحلی کوچی را زیر آب ببرد.
پیچیدگیهای مدیریتی و حقوقی
مسئله سد مولاپریار به دلیل اختلاف نظر بین ایالتهای کرالا و تامیل نادو پیچیدهتر شده است. سد در کرالا واقع شده، اما توسط ایالت تامیل نادو که از آب آن برای آبیاری استفاده میکند، اداره و نگهداری میشود. مقامهای کرالایی خواستار تخریب و بازسازی سد هستند و آن را «بمب ساعتی» مینامند، در حالی که تامیل نادو بر ایمنی سد تأکید دارد و انجام اقدامات پرهزینه را ضروری نمیداند. این اختلاف به مناقشهای حقوقی در دیوان عالی هند تبدیل شده است. تنشها با ادعای کرالا مبنی بر باز شدن شبانه دریچههای سد توسط تامیل نادو و ایجاد سیلاب در پاییندست، افزایش یافته است.
بحران جهانی سدهای فرسوده
وضعیت سد مولاپریار تنها یک نمونه از بحران جهانی سدهای فرسوده است. بر اساس تحلیلی از دانشگاه ملل متحد در سال ۲۰۲۱، تا سال ۲۰۵۰ بیش از ۴۲۵۰ سد بزرگ در هند از مرز ۵۰ سال عمر خود عبور خواهند کرد و ۶۴ سد بزرگ نیز بیش از ۱۵۰ سال قدمت خواهند داشت. این روند جهانی است و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۵۰، بیشتر جمعیت جهان در پاییندست سدهایی زندگی کنند که از عمر طراحیشدهی خود فراتر رفتهاند. برچیدن سدها، حتی سدهای کوچک، فرایندی پیچیده و زمانبر است و نیازمند برنامهریزی و کار مهندسی گسترده است. پژوهشگران بر اهمیت در نظر گرفتن فرایند برچیدن سدها به اندازه ساخت آنها در برنامهریزیهای توسعه زیرساختهای ذخیره آب تأکید دارند.
منبع: khabaronline.ir – کد خبر: 2261043
